Hoe treedt u op tegen wanprestatie? Deel 3 – Nakoming

Uiteraard hebt u recht op nakoming. Er is niet eens een tekortkoming vereist en (dus ook) geen toerekenbaarheid en/of verzuim.
Afspraak is immers afspraak.

Opeisbaarheid

De uit die afspraak voortvloeiende verplichting moet alleen wel opeisbaar zijn.
Als er geen termijn voor nakoming is afgesproken, dan kunt u de verplichting gelijk opeisen. Als er wel een termijn voor nakoming is afgesproken, is de verplichting niet eerder opeisbaar dan na ommekomst van die termijn.

Nakoming door een ander

Nakoming hoeft niet perse door uw contractspartij plaats te vinden. Een ander mag ook voor de contractspartij nakomen, behalve wanneer anders is afgesproken of de aard van de na te komen verplichting meebrengt dat de contractspartij persoonlijk nakomt. Een schoolvoorbeeld van dat laatste is de verplichting van een kunstenaar om een portret te schilderen, maar ook bij een opdracht aan een architect kan hiervan sprake zijn. Nakoming door een ander mag u niet weigeren, tenzij, uiteraard, uw contractspartij met die weigering, vooraf of achteraf, instemt. Weigert u zonder toestemming, dan levert dat schuldeisersverzuim op en dat moet u voorkomen.

Wanneer kiezen voor nakoming?

Als u nakoming vordert, blijft de overeenkomst intact en moet u zelf ook (nog) nakomen. U kiest dus voor een actie tot nakoming indien u er belang bij hebt dat de overeenkomst wordt nagekomen conform de afspraak. Dat is vaak het geval indien u zelf ook al uw verplichtingen bent nagekomen. Bijvoorbeeld als u vooruit hebt betaald en helemaal als u de prestatie van de contractspartij niet ergens anders tegen gunstiger tarieven kunt krijgen. Een groot voordeel van een actie tot nakoming, ten opzichte van een actie tot schadevergoeding, is dat u de omvang van uw schade niet hoeft te bewijzen. Ook hoeft u geen rekening te houden met eigenschuldverweren en verrekening van voordeel (zie deel 2 van dit vijfluik inzake aanvullende schadevergoeding). Ook als u twijfelt over de liquiditeitspositie van uw contractspartij, is een actie tot nakoming beter dan schadevergoeding vorderen.

Dwangsom

U kunt nakoming vorderen op straffe van verbeurte van een dwangsom. Als uw contractspartij een geldbedrag moet betalen, kan op de verplichting tot nakoming geen dwangsom worden gesteld. Dan geldt alleen de verplichting tot het betalen van handelsrente (bij zakelijke transacties). Daarvoor is geen verzuim vereist.

Nakoming onmogelijk

U kunt geen nakoming vorderen als nakoming feitelijk onmogelijk is geworden. Indien u de levering van een uniek object bent overeengekomen en het object is al door brand tenietgegaan of al verkocht en geleverd aan een derde, dan kunt u geen nakoming meer verlangen. Dat is dan immers zinloos. U hebt dan de keuze tussen de in de volgende delen te bespreken acties.

In het een na laatste artikel uit deze vijfluik dat volgende week donderdag op deze website wordt gepubliceerd zal nader worden ingegaan op de mogelijkheden om de overeenkomst te ontbinden.